شهر ممنوعه مجموعه ای بی نظیر از کاخ ها، معابد و ساختمان های باشکوه با سبک معماری چینی در قلب پکن است که سالانه میلیون ها نفر از آن بازدید می کنند. شهر ممنوعه همانطور که از نامش پیداست در واقع شهری در دل پایتخت است و ساختمان های بسیاری را در خود جای داده. این کاخ عظیم به عنوان بزرگترین کاخ سلطنتی جهان شناخته می شود و بهترین نمونه معماری سبک شرق آسیاست. این کاخ به مدت 500 سال محل زندگی امپراتوران چین و نمادی از قدرت و عظمت امپراتوری بوده است. شهر ممنوعه هم اکنون در کنار دیوار چین به عنوان مهمترین جاذبه های گردشگری پکن و حتی تمام چین مسحوب می شود. پس در ادامه با بگردم همراه باشید تا ممنوعیت ورود به این شهر عظیم چوبی را شکسته و هر آنچه در این کاخ هست از تالار های باشکوه گرفته تا معابد و تخت طلای امپراتور را بررسی کنیم.

نام شهر ممنوعه از کجا آمده است؟

شهر ممنوعه در زبان چینی با نام "زی جین چنگ" شناخته می شود که همان معنای شهر ممنوعه را می دهد اما چرا ممنوعه؟ شهر ممنوعه به دلایل مختلفی ممنوعه بوده است. اول اینکه مردم عادی حق ورود به این شهر را نداشته اند و ورود به آن مجازات مرگ داشته است. دوم اینکه اعضای خانواده سلطنتی و خدمتکاران حق خروج از شهر را نداشته اند به طوری که تمامی خدمتکاران و زنان حرم امپراتور از زمانی که وارد کاخ می شدند دیگر اجازه خروج از شهر ممنوعه را نداشتند. سوم اینکه در داخل خود شهر بخش های زیادی وجود داشته که برای هر شخص ممنوع بوده است و هر شخص با توجه به رتبه و جایگاه خود می توانسته در بخش های مختلف کاخ جابجا شود. این ممنوعیت داخلی به گونه ای بوده که شاید شخصی چندین سال در شهر ممنوعه کار می کرده است ولی هرگز نتوانسته باشد تالار امپراتوری را ببینید.. بنابراین به دلیلی که ذکر شد این شهر را با نام "زی جین چنگ" یا همان شهر ممنوعه خطاب می کنند. این انزوای شدیدی که در شهر وجود داشت نهایتا باعث نابسامانی های گسترده ای شد و نهایتا کنترل امپراتوران بر اوضاع از دست رفت و کشور به ورطه شورش و طغیان افتاد. همین انزوا بود که باعث شد چین از قافله پیشرفت و ترقی های قرون 15 تا 19 میلادی عقب بماند.

معماری خانه اژدها

شهر ممنوعه نمونه ای بی نظیر از سبک معماری چینی است. این سبک در بسیاری کاخ ها و معابد سراسر چین اعمال شده است اما هیچ جایی را نمی توان یافت که این سبک در چنین ابعاد و با چنین دقت و زیبایی اعمال شده باشد. در واقع مثال سبک معماری چینی با شهر ممنوعه مثال سبک معماری باروک با کاخ ورسای است. شهر ممنوعه را به معماری چوبی آن می شناسند ولی باید گفت این کاخ بخش های غیر چوبی بسیاری را نیز در خود دارد. برای مثال می توان به دیواره های بیرونی اشاره کرد که با مصالح بسیار مستحکمی ساخته شده اند و در واقع آنقدر محکم هستند که می توانستند در برابر توپ های آن دوران نیز ایستادگی کنند. سبک معماری چینی در جای جای این کاخ مشهود است و از دیگر سو شهر ممنوعه دارای برخی از زیباترین باغ های با سبک چینی نیز هست که از جمله آنها باغ زیبای ژونگشان است که امروزه به پارک تبدیل شده.

شهر ممنوعه دارای 9999.5 اتاق است. این تعداد اتاق نزدیک ترین عدد به 10000 که در اساطیر چینی گفته می شود شمار اتاق کاخ امپراتوران آسمانی است. از این رو امپراتوران زمینی که به عنوان فرزندان امپراتوران آسمانی شناخته می شوند بایستی احترام پدران خود را نگهداشته و کاخ آنها تعداد اتاق کمتری نسبت به کاخ پدرانشان داشته باشد. (آن نیم اتاق گویا تنها یک راه پله است). همانطور که گفتیم شهر ممنوعه شامل بخش های متعدد است اما قطعا بهترین آنها "تالار هماهنگی عالی " است که اصلی ترین تالار کاخ بوده و محل قرارگیری تخت سلطنتی است. از دیگر بخش های کاخ می توان به دروازه مریدین، تالار حفظ هارمونی، کاخ آرامش زمینی و... اشاره کرد. دروازه مریدین راه ورود به بخش اصلی شهر است که با یک خندق پر آب احاطه شده. این خندق جزئی از سیستم دفاعی شهر است که برای رویایی با دشمنان ساخته شده بود و از دیگر سو این خندق به عنوان منبع آب برای خاموش کردن آتش سوزی های شهر استفاده می شد. (از آنجا که بخش عمده شهر ممنوعه با چوب ساخته شده بود به شدت مستعد آتش سوزی بود و در طول قرن ها بار ها آتش گرفت).

در ساخت شهر ممنوعه از اصول فنگ شویی استفاده زیادی شده بود. فنگ شویی که در زبان چینی به معنای باد و آب است به اصولی اشاره دارد که ویژگی های یک بنا بر خوشبختی افرادی که در آن زندگی می کنند نیز تاثیر زیادی دارد. از جمله این موارد جهت ساختمان هاست. در فرهنگ چینی خانه های رو به شمال خوش یمن نیستند و جهت شمال به معنای اخبار بد و سرما است. این موضوع از آنجا نشات می گیرد که عمده تهاجمات به چین از جانب مغول ها و تاتار ها بود که از شمال چین می آمدند. از دیگر سو شمال جایی بود که باد های سرد قطبی از سیبری می وزید و به این صورت جهت شمال در فنگ شویی خوش یمن نیست. از این روست که تمامی ساختمان های اصلی شهر ممنوعه رو به جنوب ساخته شده اند و جهت کلی شهر نیز رو به جنوب است. در آن دوران در چین به جز کاخ های امپراتوری و معابد هیچ بنای دیگری نباید به این صورت (رو به جنوب و پشت به شمال) ساخته می شد و خاطیان با گردن زدن مجازات می شدند.

مطابق اصول فنگ شویی بنا باید به گونه ای ساخته شود که پشت آن رو به کوه و مقابل آن رو به دریا باشد. از آنجا که در پشت شهر ممنوعه کوهی وجود نداشت، امپراتور چین کارگران بسیاری را به کار گرفت تا تپه ای مصنوعی بسازند. از دیگر سو وجود خندق پر آب جلوی کاخ نیز می توانست نشانی از دریا باشد. دیگر اصول فنگ شویی که در ساخت شهر ممنوعه از آن استفاده شد این بود که در یک بنای خوش یمن، رودی از غرب به شرق در جریان است. از این رو یک رودخانه مصنوعی در حیاط اصلی کاخ ساخته شد که از غرب به شرق می رفت. از دیگر موارد خاصی که در معماری این بنا استفاده شد، کاشی های زرد رنگ است. در آن دوران در چین هیچ کس به جز امپراتور حق استفاده از کاشی های زرد رنگ را نداشت. این یک قانون بود و حتی اگر وزرا و افراد صاحب نفوذ نیز از کاشی زرد رنگ در خانه خود استفاده می کردند گردن زده می شدند.

از دیگر اصول ساخت کاخ وجود شمار زیادی نشان اژدها است. امپراتوران چین قدیم از نسل اژدهایان شناخته می شدند و به این صورت اژدها به عنوان نمادی از قدرت امپراتور مورد استفاده قرار می گرفت. از این روست که در جای جای شهر ممنوعه می توان شمار بسیار زیادی نقش اژدها مشاهده کرد. لازم به گفتن نیست که اژدها نیز نماد خاص امپراتور بود و کسی دیگر حق استفاده از این نماد را نداشت. دیگر مورد خاص شهر ممنوعه پیروی معماری آن از دو عدد 9 و 5 است. این دو عدد در جای جای شهر خود را نشان می دهند. برای مثال اغلب درب های کاخ با 9 ردیف که در هر ردیف 9 پیچ وجود دارد تزئین شده اند. در واقع این دو عدد که در فرهنگ چینی با نام "جو وو سی زون" شناخته می شوند و نمادی از امپراتور هستند. در مجموع باید گفت شهر ممنوعه شهر نماد هاست. در جای جای آن هر چیزی نمادی دارد. اگر در شهر قدم زدید و فلان تعداد ستون دیدید با کمی تحقیق می توانید بدانید آن عدد نشان چیست.

شهر ممنوعه چگونه ساخته شد؟

نخستین بار که محل فعلی شهر ممنوعه به عنوان محلی برای حکومت و سلطنت مورد استفاده قرار گرفت، دوران حکومت سلسله مغولی یوآن بود. پس از فروپاشی این سلسله و زمانی که دودمان مینگ قدرت را در چین بدست آوردند، پکن به عنوان پایتخت شمالی کشور مطرح شد. در سال 1369 بود که امپراتور هونگ وو، نخستین امپراتور از سلسله مینگ، دستور داد کاخ قدیمی که سلسله یوآن در محل فعلی شهر ممنوعه ساخته بودند با خاک یکسان شود. پس از آن فرزند او یعنی امپراتور جیان ون به سلطنت رسید و برنامه ای برای ساخت کاخ در این محل ریخته شد ولی جیان ون در سال 1402 درگذشت تا کار ساخت شهر ممنوعه به دوران امپراتوری یونگ لو برسد. به دستور یونگ لو، در سال 1406 کار ساخت کاخ آغاز شد. کاخ توسط چند تن از برترین معماران آن دوران چین طراحی شده بود و نهایتا همه طرح ها به تصویب امپراتور رسید. از جمله طراحان و معماران کاخ می توان به کای شین، کوای شیانگ، لو شیانگ و... اشاره کرد.

کار ساخت کاخ تا 14 سال به طول انجامید و در این سال ها بیش از 100.000 نفر از بهترین صنعتگران کشور و بیش از 1 میلیون کارگر به کار گرفته شدند تا بارگاه امپراتوری ساخته شود. در ساخت کاخ از بهترین چوب هایی که در تمام کشور یافت می شد استفاده شد که از جمله آنها می توان به چوب درخت "فوبه ژنان" اشاره کرد که بسیار مرغوب و گران قیمت است و در آن دوران در جنوب غربی چین به وفور پیدا می شد. (هم اکنون هر متر از این چوب 10.000 دلار قیمت دارد). این چوب به خصوص برای ستون ها استفاده شد ولی متاسفانه در طی آتش سوزی های بسیاری از بخش هایی که با این چوب ساخته شده بودند از بین رفتند و طی بازسازی کاخ که در دوره سلسله چینگ انجام شد از چوب کاج برای ستون ها استفاده گشت.

برای ساخت کاخ از حجم عظیمی از سنگ های مرمر استفاده شد که از معادن نزدیک پکن استخراج شده بودند. حمل قطعات بزرگ سنگ بسیار سخت بود و از این رو حمل آنها در زمستان انجام می شد. به این صورت که در سرد ترین روز های زمستان آن راهی که قرار بود سنگ از آن عبور کند را با استفاده از چاه هایی که در مسیر حفر شده بود، آب پاشی می کردند، سپس آب یخ می زد و اینگونه می توانستند سنگ را از روی یخ و با سر دادن و کشیدن آن حمل کنند. کف تالار های بزرگ کاخ با آجر های طلایی فرش شده است که از شهر هایی همچون سوژو و سونگ جیانگ به پکن آورده شده بودند. این آجر ها به صورت بسیار خاصی تهیه می شدند به گونه ای که پخت هر دسته از آنها چندین ماه به طول می انجامید و زمانی که آماده می شدند شبیه فلز می شدند به طوری که وقتی به آنها ضربه زده می شد صدای فلز می دادند. خوشبختانه این آجر ها از همان دوران حفظ شده اند. برای ساخت شهر ممنوعه خاک برداری عظیمی صورت گرفت که این خاک ها در پشت کاخ انباشته شدند تا تپه ای مصنوعی ایجاد کنند.

قبل از اینکه کاخ به پایان برسد امپراتور به آن نقل مکان کرد و به این صورت مرکز سیاسی و اداری امپراتوری از نانجینگ به پکن انتقال یافت. کاخ در سال 1420 تکمیل شد و به این صورت پکن رسما لقب پایتخت امپراتوری را گرفت. متاسفانه تنها نه سال پس از ساخت کاخ، سه تالار بزرگ آن دچار آتش سوزی بزرگی شدند که از جمله آنها تالار اصلی، محل قرارگیری تخت امپراتوری، بود. پس از آتش سوزی بازسازی آغاز شد که تا 23 سال به طول انجامید. در سال 1644 نیرو های شوروشی به رهبری "لی زیچنگ" شهر را تصرف کردند و "چونگژن" آخرین امپراتور سلسله مینگ در تپه جینگشان خود را به دار آویخت و اینگونه خودکشی کرد. پس از آن لی زیچنگ خود را امپراتور نامید ولی اندکی بعد نیرو های وفادار به امپراتور قبلی به فرماندهی "وو سانگویی" به شهر رسیدند و لی زیچنگ نیز فرار کرد. اما او قبل از فرار بخش هایی از شهر ممنوعه را به آتش کشید و خسارات بسیاری به آن وارد کرد.

در همین سال بود که شورایی متشکل از وزرا و شاهزادگان، امپراتور شون ژی را به عنوان امپراتور جدید انتخاب کردند. با به قدرت رسیدن دودمان چینگ ابتدا تغییرات خاص در شهر ممنوعه اعمال نشد و تنها برخی نام ها تغییر کرد. برای مثال نام "تالار برتری سلطنتی" به "تالار هماهنگی عالی تغییر کرد". در این دوره به واسطه قدرت گرفتن منچو ها، برخی علائم و پلاک ها به دو زبان چینی و منچو ساخته شدند. همچنین تالار آرامش زمینی به معبد شمنی (دین مغول ها) بدل شد. شهر ممنوعه تا قرن نوزدهم که جنگ های تریاک بین چین و بریتانیا و فرانسه درگرفت در آرامش نسبی بود ولی در سال 1860 این آرامش بهم خورد و با شکست چین در جنگ دوم تریاک، نیرو های بریتانیایی این شهر را اشغال کردند که این اشغال تا سال 1900 برقرار بود. پس از شورشی که منجر به فروپاشی سلطنت در سال 1912 شد، آخرین امپراتور چین یعنی پویی، شهر ممنوعه نیز جایگاه خود را به عنوان مرکز سیاسی و اداری کشور از دست داد.

در دهه 1930 جنگ دوم چین و ژاپن آغاز شد. در این جنگ ارتش ژاپن شروع به پیشروی در خاک چین کرد و ترس از سقوط شهر ممنوعه به دست ارتش ژاپن باعث شد اغلب گنجینه های شهر به نانجینگ برده شود. وقتی نانجینگ نیز مورد حمله قرار گرفت گنجینه ها به شانگهای برده شد و زمانی که شانگهای نیز در معرض سقوط قرار گرفت گنجینه ها به غرب برده شد. نهایتا پکن سقوط کرد و شهر ممنوعه به تصرف ژاپن درآمد ولی نیرو های ژاپنی چیز در خور توجهی پیدا نکردند. بسیاری از گنجینه های شهر ممنوعه در طی جنگ به تایوان انتقال یافتند و هم اکنون در موزه کاخ در تایپه به نمایش درآمده اند. در سال 1949 کمونیست ها در چین قدرت را بدست گرفتند که نتیجه آن برای شهر ممنوعه آسیب و خرابی بود. این خرابی ها در سال 1966 و با اوج گرفتن انقلاب فرهنگی هستی شهر ممنوعه را تهدید می کرد که خوشبختانه با مداخله افرادی همچون نخست وزیر ژو از تخریب بیشتر شهر جلوگیری شد.

در قرن بیست و یکم دولت چین با درک جایگاه مهم فرهنگی و هنری شهر ممنوعه روند بازسازی و حفاظت از آن را با جدیت پیگیری کرد. از سال 2005 برنامه بازسازی شانزده ساله ای شروع شد که طی آن تمام ساختمان های شهر ممنوعه مرمت شدند تا این کاخ عظیم به حالت پیش از سال 1912 برگردد. این بزرگترین مرمتی بوده است که در طی دو قرن اخیر انجام شده و از این رو برای مدتها بخش های زیادی از شهر بسته بود. همچنین طی این پروژه بخش هایی از کاخ که در طی سالها تخریب شده بودند بازسازی شدند.

بخش های مختلف شهر ممنوعه

شهر ممنوعه از بخش های زیادی تشکیل شده است که از کاخ های سلطنتی تا خوابگاه خدمتکاران را در بر می گرفته است. همانطور که پیداست تالار های سلطنتی و همینطور معابد کاخ با شکوه بسیار بیشتری ساخته شده اند و بنابراین بیشتر به این بخش ها خواهیم پرداخت.

دروازه ها

شهر ممنوعه دارای دروازه های بسیاری در اطراف خود است که از جمله این دروازه ها میتوان به دروازه مریدین، دروازه هماهنگی باشکوه، دروازه هماهنگی ترکیبی و... اشاره کرد. هر کدام از این دروازه ها برای ورود افراد خاصی مورد استفاده قرار می گرفتند و هر کدام با شکوه و معماری خاصی طراحی شده اند. در ادامه به مهمترین این دروازه ها می پردازیم.

دروازه مریدین

دروازه مریدین که با نام دروازه وومن نیز شناخته می شود بزرگترین دروازه شهر ممنوعه است که در جنوب آن قرار دارد. برای ساخت این دروازه از برج های قلعه های باستانی چین الهام گرفته شده است و بر خلاف بسیاری از دروازه ها که تنها یک بخش بازو دارند، این دروازه دارای سه بازو است که بازوی میانی بزرگتر است. معماری این دروازه بسیار زیبا و خاص است به طوری که در نگاه اول شاید تصور کنید این یک کاخ یا معبد است. به خصوص سقف های این دروازه با نما و جلوه ای خاص طراحی شده اند و قرار گیری آنها بر فراز ستون های چوبی نمایی باشکوه به آن بخشیده است. این دروازه پیش از اینکه یک درب ورودی باشد، نمادی بود از قدرت و عظمت امپراتور. در واقع دروازه مریدین به گونه ای طراحی شده بود که هر کسی که در مقابل آن قرار می گرفت را کوچک نشان دهد و در عوض شکوه سلطنت را به رخ بکشد.

دروازه مریدین دارای پنج برج یا همان سقف شبه پاگودایی است. این پنج برج که به پنج برج ققنوس معروفند محلی برای دیده بانی بوده اند. همچنین این برج ها به عنوان محلی برای نمایش اسرای جنگی به مردم شهر مورد استفاده قرار می گرفتند و اگر شوروشی بر علیه امپراتور می شد این برج ها محل آویزان کردن سر های مخالفان نیز بوده است. دروازه مریدین دارای پنج قوس ورودی است که سه قوس در کنار هم قرار دارند و دو قوس دیگر در چپ و راست دروازه و دور تر از سه طاق میانی واقع شده اند. در گذشته تنها امپراتور می توانست از طاق میانی که از بقیه طاق ها بزرگتر است وارد کاخ شود. افراد با نفوذ و وزرا از دو طاقی که در دو سمت طاق میانی بود برای ورود به شهر استفاده می کردند و سایر افراد همچون خدمه باید از دو طاقی که دور تر قرار دارند وارد کاخ می شدند. این دروازه هم اکنون نیز محل ورودی به شهر ممنوعه است ولی خود به یک موزه بدل شده و اشیاء تاریخی بسیاری در آن به نمایش گذاشته شده است.

دروازه هماهنگی عالی

دروازه هماهنگی عالی یکی از زیباترین و باشکوه ترین بخش های شهر ممنوعه است. این دروازه که در پشت دروازه مریدین قرار دارد و دومین دروازه مهم شهر است. دروازه در ابتدا در زمان سلسله مینگ ساخته شد ولی به دلیل آتش سوزی در سال 1886 از بین رفت و دروازه فعلی در سال 1894 ساخته شد. در دوران سلسله مینگ، امپراتور جلسات صبحگاهی خود را که با حضور وزرا بود در دروازه هماهنگی عالی برگزار می کرد تا در مورد امور دولت و مملکت با وزرا گفتگو کند. در دوران سلسله چینگ این جلسات به دروازه خلوص بهشتی انتقال یافت که به محل زندگی امپراتور نزدیک تر بود. با این حال از دروازه هماهنگی عالی برای جشن ها و مراسمات استفاده می شد.

دروازه هماهنگی عالی بسیار بزرگ است و مساحت آن به 1371 متر مربع می رسد. این دروازه دارای دو دروازه جانبی در شرق و غرب خود است که به ترتیب با نام های ژائوده و ژندو شناخته می شوند. در مقابل این دروازه یک آبراهه مارپیچی قرار دارد که همانطور که گفتیم یکی از اصول فنگ شویی است و در آن آب از غرب به شرق می رود. در پشت این دروازه میدان هماهنگی قرار دارد که به تالار هماهنگی عالی، یعنی مرکز تشریفات شهر ممنوعه می رسد. دروازه هماهنگی عالی بر روی سکویی مرمرین قرار دارد که با سه راه پله به دروازه می رسد. از این سه راه پله، وسطی بزرگتر است که محل عبور امپراتور بوده است و دو راه پله اطراف که کوچکترند برای عبور افراد با مقام پایین استفاده می شدند.

دروازه قدرت الهی

دروازه قدرت الهی شمالی ترین دروازه شهر ممنوعه است. این دروازه در سال 1420 ساخته شد و در ابتدا به عنوان دروازه "لاکپشت سیاه" شناخته می شد اما در دوره سلسله چینگ نام آن به نام فعلی تغییر کرد. این دروازه در واقع درب پشتی کاخ محسوب می شد و کارگران و خدمه از آن استفاده می کردند. همچنین زنانی که برای حرم امپراتور به کاخ آورده می شدند نیز از این درب وارد می شدند. معماری دروازه بسیار زیباست و می توان می توان برجی دو طبقه را مشاهده کرد که بر روی ستون هایی استوار شده بر دیواری قرمز رنگ قرار دارند.

دروازه هماهنگی باشکوه

دروازه هماهنگی باشکوه که با نام دروازه شیمن نیز شناخته می شود دروازه ای در شرق کاخ است. این دروازه که در سال 1420 ساخته شده است محلی برای خروج از شهر ممنوعه بوده است (دروازه مریدین دروازه خروجی به بیرون شهر نبوده است). دروازه هماهنگی باشکوه در ابتدا با نام دروازه اطاعت شناخته می شد. ساختمان اصلی این دروازه نابود شده است و بنای کنونی در سال 1758 به جای آن ساخته شد.

دروازه ترکیب هماهنگی

دروازه ترکیب هماهنگی که با نام دروازه زیهه یا زیهمن نیز شناخته می شود. این دروازه در سال 1420 تکمیل شد و در آن زمان به نام دروازه اطاعت چپی نامگذاری شد. این دروازه در دوران حکومت امپراتور شی ژن بازسازی شد. این دروازه کوچکتر از دروازه های کوچک کاخ محسوب می شود و در کنار یک برج دیده بانی قرار دارد.

حیاط هماهنگی

حیاط هماهنگی بزرگترین و مهمترین حیاط در شهر ممنوعه است. این حیاط عظیم که در بین تالار هماهنگی عالی و دروازه هماهنگی عالی قرار دارد محل برخی از مهمترین رویداد های کاخ بوده است. این حیاط همچنین محل بازدید امپراتور از نیرو های نظامی نیز بوده. حیاط هماهنگی با شماری زیادی ساختمان چوبی باشکوه و زیبا احاطه شده است تا یکی از بهترین نما های شهر ممنوعه را ایجاد کند. در این حیاط می توان مجسمه هایی از شیر ها مشاهده کرد که به عنوان نمادی از قدرت امپراتوری و به عنوان محافظان امپراتور شناخته می شوند.

تالار ها و کاخ های شهر ممنوعه

شهر ممنوعه تعداد قابل توجهی تالار و کاخ سلطنتی را در خود جای داده است که برخی برای امور تشریفات و اداری مورد استفاده بوده اند و برخی نیز به منظور زندگی شخصی امپراتور ساخته شده بودند. از جمله این تالار ها و کاخ ها می توان به تالار هماهنگی عالی، تالار هماهنگی مرکزی، کاخ آرامش زمینی و... اشاره کرد.

تالار هماهنگی عالی

تالار هماهنگی عالی مهمترین بخش شهر ممنوعه و بزرگترین تالار آن است. این تالار همچنین بزرگترین سازه یکپارچه چوبی جهان محسوب می شود. تالار هماهنگی عالی پشت دروازه به همین نام قرار دارد. این تالار بر روی سکویی سه طبقه از سنگ مرمر قرار دارد که باعث شده این تالار در ارتفاع 7 متری سطح زمین قرار گیرد. این سکو ها در خود راه پله هایی را جای داده اند و همانطور که می توان فهمید راه پله میانی که بزرگتر و باشکوه تر است محل عبور امپراتور بوده است. در اطراف این راه پله 18 مجسمه سنگی از حیوانات مختلف قرار دارد که نمادی از 18 استان چین (در آن دوران) هستند. زمانی که به تالار برسید با ساختمانی به غایت زیبا و باشکوه مواجه خواهید شد که با هزاران نقش اژدها تزئین شده است.

این تالار عظیم که نمادی از شکوه امپراتور بوده است طولی برابر با یازده بی دارد که البته بخش اصلی آن 9 بی طول دارد و عرض ساختمان نیز 5 بی است. (هر بی حدود 63 سانتی متر است). این طول و عرض نیز نشانی از اهمیت دو عدد 9 و 5 برای خوش یمنی در اساطیر چینی است. سقف تالار تزئینات فراوانی دارد و می توان در هر بخش آن نقوش فراوانی از اژدها مشاهده کرد. این سقف با مربع های کوچکی که هر یک در میان خود نقش اژدهایی طلایی دارند آراسته شده.

این تالار محل قرارگیری تخت طلای امپراتور است که هم اکنون نیز در آن قرار دارد. در سقف و بر فراز تخت طلای امپراتور یک مجسمه اژدها وجود دارد که در حال بازی با یک توپ فلزی است. در افسانه های چینی آمده چنانچه فردی بر تخت بنشیند که از نسل اولین امپراتور نباشد این توپ فلزی بر سر او خواهد افتاد و باعث مرگش می شود. همین موضوع سبب شد زمانی که یوآن شیکای که در سال 1915 می خواست به جای پویی، آخرین امپراتور سلسله چینگ، بر تخت بنشیند آنقدر از افتادن این توپ بر سرش می ترسید که دستور داد تخت را عقب ببرند و از این روست که امروزه تخت دقیقا زیر مروارید قرار ندارد. تخت امپراتور بر روی پایه ای دو متری قرار گرفته و با شکوه تمام با طلا و پنج نقش اژدها تزئین شده است و پشت تخت نیز صفحه ای طلایی قرار دارد که 9 نقش اژدها بر آن کنده کاری شده اند.. این تخت در میان شش ستون قرار دارد که همگی با طلا روکش شده اند و بر روی آنها نیز نقش های اژدها کنده کاری شده است.

تالار هماهنگی عالی در طول سالها چندین بار تغییر نام داده است که نام فعلی در سال 1645 بر آن نهاده شد. این تالار در طول سلسله های مینگ و چینگ محل برگزاری مراسمات مهمی همچون ازدواج های سلطنتی، جشن تولد امپراتور و شاهزادگان و همچنین محلی برای برگزاری جلسات بزرگ اداری بود. بنای اصلی این تالار در سال 1421 تکمیل شد ولی در طول قرن ها جمعا هفت بار آتش گرفت و تخریب شد. تالار که اکنون مشاهده می کنیم بین سال های 1695 تا 1697 ساخته شده است. تالار اصلی 95 در 48 متر مساحت داشت ولی تالاری که اکنون وجود دارد کوچکتر است و اندازه آن به 65 متر در 37 متر می رسد.

تالار حفظ هماهنگی

تالار حفظ هماهنگی دومین تالار بزرگ در حیاط مرکزی شهر ممنوعه است. این تالار طرحی مستطیل شکل دارد و از نظر ظاهری می توان گفت نمونه کوچکتر تالار هماهنگی عالی است. این تالار برای مقاصد متفاوتی استفاده می شده است که از جمله آنها تمرین تشریفات بوده است. در واقع آن تشریفاتی که باید به طور کامل و بی نقص در تالار هماهنگی عالی اجرا می شده، پیش تر در تالار حفظ هماهنگی تمرین می شده است. با این حال این تالار برای مقاصد مختلف دیگری همچون جشن ها نیز مورد استفاده بوده است. این تالار یک تخت سلطنتی را در خود جای داده که هر چند به اندازه تختی که در تالار هماهنگی عالی قرار دارد زیبا و باشکوه نیست اما از زیبایی خاصی برخوردار است.

تالار هماهنگی مرکزی

تالار هماهنگی مرکزی یکی دیگر از تالار های حیاط داخلی است. این تالار از دو تالار هماهنگی عالی و حفظ هماهنگی کوچکتر است اما همچنان بسیار زیبا و باشکوه ساخته شده است. تالار هماهنگی مرکزی طرحی مربعی شکل دارد و بر فراز سکویی مرمرین قرار دارد. این تالار محلی برای استراحت امپراتور و همچنین محلی برای آماده کردن وی برای حضور در مراسمات بوده است. از جمله مهمترین بخش های این تالار درب ها و پنجره های بسیار زیبای آن است که با دقت و ظرافت خاصی تزئین شده اند.

کاخ خلوص آسمانی

کاخ خلوص آسمانی از مهمترین کاخ های شهر ممنوعه و بزرگترین تالار از بین سه تالار حیاط داخلی است و در انتهای شمالی کاخ قرار دارد. این کاخ در دوران سلسله چینگ معمولا به عنوان محل گردهمایی شورای عالی مورد استفاده قرار می گرفت و همچنین محلی برای نطق امپراتور برای این شورا بود. کاخ دارای سقفی دو طبقه است و بر روی یک سکو از جنس مرمر سفید قرار دارد. این کاخ به وسیله یک راهرو به دروازه خلوص آسمانی متصل می شود. این کاخ در دوران سلسله مینگ به عنوان محل اقامت خصوصی امپراتور مورد استفاده قرار می گرفت. با این کاربری تا زمان سلسله چینگ نیز ادامه داشت ولی از زمان امپراتور یونگ ژنگ دیگر او نمی خواست در این کاخ که به مدت 60 سال محل زندگی پدرش بود زندگی کند و از این رو او و امپراتوران بعد از او در کاخ "پرورش ذهن" در غرب شهر ممنوعه ساکن شدند که البته کاخ کوچکتری بود.

پس از این همانطور که گفتیم کاخ خلوص آسمانی به محل تشکیل شورای عالی تبدیل شد. این کاخ همچنین محلی برای برپایی ضیافت های باشکوه بود. فضای اصلی کاخ به نه اتاق در دو طبقه تقسیم شده است. زمانی که کاخ محل زندگی امپراتور بود در آن 27 تخت خواب قرار داشت و امپراتور برای حفظ امنیت خود هر شب به طور تصادفی روی یکی از آنها می خوابید. در میان تالار اصلی کاخ یک تخت سلطنتی قرار دارد که محلی نشستن امپراتور بود و همچنین به عنوان میز کار او استفاده می شد. این تخت به وسیله چهار ستون قرمز رنگ احاطه شده و در پشت آن نیز می توان صفحه ای با نقش های طلایی اژدها مشاهده کرد. در بالای تخت یک لوح با عبارتی بر روی آن قرار دارد که معنای آن چنین است: اجازه دهید نیکوکاران بدرخشند. گفته می شود این نوشته توسط خود امپراتور شون ژی خطاطی شده است. این لوح همچنین محلی برای پنهان نگهداشتن وصیت نامه امپراتور بوده است. (معمولا در وصیت نامه هر امپراتور جانشین او تعیین می شد و به دلیل اینکه تا قبل از درگذشت امپراتور اختلافی بروز نکند وصیت نامه را پنهان نگه می داشتند).

کاخ آرامش زمینی

کاخ آرامش زمینی شمالی ترین بنا از بین سه بنای حیاط داخلی است. دو بنای دیگر شامل کاخ خلوص آسمانی و تالار اتحادیه است. در کاخ آرامش زمینی بیش از دیگر بخش های شهر ممنوعه از رنگ قرمز استفاده شده است که نمادی از عشق، تولید مثل و تمایلات جنسی است. این رنگ آمیزی از آن روست که کاخ آرامش زمینی محل شب زفاف امپراتوران بوده است. این کاخ دو طبقه است و طول آن به 9 بی و عرض آن به 3 بی می رسد و به شکل مستطیل طراحی شده است. این کاخ در زمان سلسله مینگ محل زندگی امپراتور بود ولی در دوران سلسله چینگ بخش های عمده ای از آن به منچو ها واگذار شد تا در آن معبدی برای پرستش شمن ایجاد شود. از این رو در کاخ تشک هایی مخصوص عبادت شمن قرار گرفت و در بخشی از آن نیز آشپزخانه ای قرار دادند تا گوشت قربانی تهیه شود. با این حال بخش هایی از کاخ همچنان به عنوان محل شب زفاف امپراتور تا پایان سلسله چینگ حفظ شد.

تالار اتحادیه

تالار اتحادیه بین دو کاخ آرامش زمینی و کاخ خلوص آسمانی قرار گرفته است و با همدیگر سه بخش اصلی حیاط داخلی را تشکیل می دهند. این تالار زیبا در بین دو کاخ دیگر کوچکترین است و طرح آن به صورت مربعی شکل است. تالار اتحادیه جایی بود که 25 مهر سلطنتی دودمان چینگ نگهداری می شد. در این تالار همچنین ساعت هایی که زمان رسمی کشور را تعیین می کردند قرار گرفته بود. این ساعت ها ابتدا به صورت ساعت آبی بودند ولی بعدا ساعت مکانیکی جای آنها را گرفت. خوشبختانه در حال حاضر هر دو ساعت در این تالار قرار دارند که می توانید از آنها دیدن کنید.

تالار پرورش ذهنی

تالار پرورش ذهنی یکی دیگر از ساختمان های حیاط داخلی کاخ است. این تالار ابتدا در دوران سلسله مینگ ساخته شد ولی در دوران حکومت دودمان چینگ مورد بازسازی قرار گرفت. از قرن هجدهم یعنی از زمان حکومت امپراتور یونگ ژنگ این تالار به عنوان محل زندگی شخصی امپراتور تعیین شد. سه امپراتور در طول حیاتشان در این تالار زندگی کردند و درگذشتند که از سلسله چینگ بودند. این ساختمان دارای دو سالن یکی در جلو و یکی در عقب است که سالن عقبی محل خواب امپراتور بوده است. در سالن جلو نیز که در حکم اتاق نشیمن بوده است امپراتور با وزرا و مشاورانش دیدار می کرده است. همچنین یک سالن در بخش شرقی این تالار قرار دارد که محل زندگی شاهزادگان بوده است.

عمارت گسترش عدالت

عمارت گسترش عدالت در ضلع غربی میدان هماهنگی قرار گرفته است و جهتی شرقی غربی دارد. این عمارت در سال 1420 ساخته شده و در آن زمان با نام عمارت "وو لو" شناخته می شد ولی در سال های بعد سه بار تغییر نام داد تا نهایتا در سال 1646 به این نام خوانده شد. این عمارت برخی اوقات برای ازدواج های سلطنتی مورد استفاده قرار می گرفته است و ضیافت هایی نیز در آن برگزار می شده. این عمارت در دوره حکومت سلسله چینگ به عنوان محل کار برخی وزرا مورد استفاده قرار گرفت. همچنین چند سالی از آن به عنوان خزانه استفاده می شد و اشیاء ارزشمندی همچون طلا، نقره، پول های کاغذی، جواهرات و... در آن نگهداری می شد. این موزه هم اکنون محل قرارگیری نمایشگاه دائمی ساز های تاریخی چینی است.

عمارت تجسم خیرخواهی

عمارت تجسم خیرخواهی در ضلع شرقی حیاط هماهنگی و روبروی عمارت گسترش عدالت قرار دارد. این عمارت اولین بار در سال 1420 تکمیل شد و با نام "ونلو" شناخته می شد و سپس چند بار تغییر نام داد تا اینکه به نام کنونی درآمد. این عمارت در سال 1783 بر اثر آتش سوزی ویران شد ولی کار بازسازی به سرعت در همان سال آغاز شد. ما دقیقا نمیدانیم این عمارت در ابتدا، در دوره سلسله مینگ، چه کاربردی داشته است ولی از آنجا که جهتی شرقی غربی دارد نمی تواند مورد استفاده مستقیم خانواده سلطنتی بوده باشد. (خانواده سلطنتی تنها در ساختمان هایی با جهت جنوبی زندگی می کردند). با این حال عمارت تجسم خیرخواهی در دوران سلسله چینگ به محلی برای برگزاری کنسرت های موسیقی اختصاص یافته بود و مراسمات بزرگ و باشکوهی در آن برگزار می شد. این عمارت در سال 1953 بازسازی شد به خصوص ستون های آن با چوب های کلف تری تعویض شد. از جمله مهمترین آثاری که در این عمارت به نمایش درآمده کالسکه های سلطنتی است.

برج های دیده بانی

در هر چهار گوشه شهر ممنوعه برج هایی برای دیده بانی وجود دارد که اولین بار در سال 1420 ساخته شدند ولی در دوران سلسله چینگ مورد بازسازی قرار گرفتند. یک افسانه می گوید امپراتور یونگل می خواست برج هایی در گرداگرد شهر ساخته شود و معماران نیز برج هایی ساختند. ولی امپراتور از آن خوشش نیامد و دستور داد تمام مهندسان و سازندگان برج ها گردن زده شوند. پس از آن مهندسان جدیدی برای کار گمارده شدند ولی از ترس اینکه طرحشان مورد پسند امپراتور نباشد نمی توانستند طرح جدیدی پیدا کنند تا اینکه یک روز یک ملخ فروش را دیدند که ملخ هایی را درون یک قفس حمل می کرد. مهندسان با دیدن این قفس طرح این برج ها را بر اساس آن قفس ریختند و نهایتا مورد پسند امپراتور افتاد. گفته می شود آن ملخ فروش در واقع لوبان، پدر تمام نجاران چین، بوده است. این برجک ها از جمله زیباترین بخش های شهر ممنوعه هستند و با قرار گرفتن در کنار خندق پرآب کاخ نمای بسیار زیبایی ایجاد کرده اند.

موزه قصر

تقریبا در تمامی تالار ها و بخش های شهر ممنوعه که در بالا معرفی کردیم آثار و اشیاء تاریخی از دوره های مختلف چین و به خصوص دوره دو سلسله مینگ و چینگ قرار گرفته اند. از جمله این اشیاء می توان به نقاشی ها، سرامیک ها، مهر ها، لوح های سنگی، مجسمه ها، ظروف منقوش پورسیلن، ظروف برنزی، اشیاء مینا کاری شده و... مشاهده کرد. علاوه بر این کتابخانه های امپراتوری مجموعه ای نادر از کتاب ها و اسناد ارزشمند تاریخی را در خود جای داده اند. همانطور که گفته شد در جریان جنگ جهانی دوم با ارزش ترین گنجینه های این کاخ از آن خارج شد و محل های امنی برده شد. پس از پایان جنگ که قرار شد این اشیاء به کاخ برگردند کشور دچار جنگ داخلی شد و زمانی که پیروزی کمونیست ها نزدیک مینمود دولت وقت بخش عمده این گنجینه را به تایوان منتقل کرد که هم اکنون در موزه قصر تایپه نگهدار می شوند. با این حال در سال های اخیر بخش های از این گنجینه به پکن بازگشته است ولی همچنان نزدیک به سه هزار قطعه از این اشیاء ارزشمند در تایپه هستند.

موزه قصر 340.000 قطعه سرامیک و ظروف پورسلین را در خود جای داده است که اغلب از دوره های تانگ و سونگ هستند. شمار نقاشی های نگهداری شده در شهر ممنوعه به 50.000 نقاشی می رسد که بیش از 400 عدد از آنها نقاشی های مربوط به قبل از سلسله یوآن (1271 تا 1368) است. از این رو شهر ممنوعه خود بزرگترین گنجینه نقاشی های چین را در خود جای داده است. مجموعه برنزی موزه شامل بیش از 10.000 قطعه می شود و شمار لوح های نگهداری شده در کاخ به حدود 1600 لوح و کتیبه می رسد که برخی از آنها تا 2200 سال قدمت دارند. موزه قصر همچنین بیش از 1000 عدد ساعت مکانیکی از قرون هجدهم و نوزدهم را در خود جای داده است که هم شامل ساعت های چینی و هم خارجی می شوند. ساعت های چینی در خود شهر ممنوعه ساخته شده اند ولی ساعت های خارجی از کشور هایی همچون بریتانیا، فرانسه، ژاپن، آمریکا و سوئیس آورده شده اند که در این بین ساعت های ساخت بریتانیا بیشترین تعداد را به خود اختصاص داده اند.

سنگ های جید یا همان یشم سبز که در فرهنگ چینی جایگاه خاصی دارند نیز به تعداد 30.000 قطعه در موزه نگهدار می شوند که بخشی از آن مربوط به قبل از سلسله یوآن است. علاوه بر اشیائی که گفته شد، در تمامی ساختمان ها می توانید وسایلی که خانواده سلطنتی و کارکنان کاخ از آنها استفاده می کردند را مشاهده کنید که از جمله آنها می توان به لباس ها، ظروف، میز، صندلی و... اشاره کرد. در مجموع باید گفت اگر می خواهید با فرهنگ و زندگی مردم چین قدیم آشنا شوید هیچ جایی بهتر از شهر ممنوعه و موزه های غنی آن نمی تواند این هدف را برآورده سازد.

دانستنی هایی از شهر ممنوعه

  • شهر ممنوعه با مساحت 720.000 متر مربع، بزرگترین کاخ سلطنتی جهان است.
  • شهر ممنوعه محل زندگی 24 امپراتور چین بوده است.
  • این شهر به مدت 492 سال مرکز اداری و سیاسی چین بوده است.
  • اگر شخصی بدون اجازه وارد شهر ممنوعه می شد گردن زده می شد.
  • هنوز در 40 درصد از شهر ممنوعه قابل دسترسی نیست.
  • سقف ساختمان های شهر به گونه ای طراحی شده که هیچ پرنده ای نتواند بر روی آن بنشیند.
  • شهر ممنوعه به دلیل چوبی بودن بارها و بارها در آتش سوخت و بنایی که اکنون مشاهده می شود از دوران حکومت سلسله چینگ باقی مانده است.
  • بیش از یک میلیون کارگر برای ساخت شهر ممنوعه به کار گرفته شدند.
  • شهر ممنوعه دارای 980 ساختمان است.
  • خندقی به عرض 52 متر و عمق 6 متر شهر ممنوعه را احاطه کرده است.
  • سالانه 14 میلیون نفر از این کاخ باستانی بازدید می کنند.

نکاتی برای بازدید از شهر ممنوعه

  • شهر ممنوعه وسعت بسیار زیادی دارد و اگر بخواهید با دقت از تمام بخش های آن بازدید کنید باید چند روز برای دیدن تمام آن وقت بگذارید. با این حال اگر وقت کمی دارید بهتر است حداقل بین 2 تا 3 ساعت برای دیدن این مجموعه وقت بگذارید.
  • شهر ممنوعه همه روزه به جز دوشنبه ها از ساعت 8:30 صبح تا 5:30 بعد از ظهر باز است که در زمستان این ساعت به 5 بعد از ظهر کاهش می یابد.
  • قیمت بلیط شهر ممنوعه در نیمه اول سال 60 یوآن و در نیمه دوم سال 40 یوآن است.
  • می توانید از درب ورودی بلیط تهیه کنید.
  • به دلیل بزرگی و تو در تو بودن شهر ممنوعه احتمال اینکه گم شوید وجود دارد. از این رو چنانچه به صورت گروهی به بازدید از این شهر رفته اید بهتر است یک پرچم یا نشانی با خود حمل کنید تا به راحتی همدیگر را پیدا کنید. این کار در شهر ممنوعه رایج است.

چین / پکن / شهر ممنوعه

جدیدترین ها

جدیدترین ها

قدیمی ترین ها

بیشتربن محبوبیت

کم ترین محبوبیت

جدیدترین ها

جدیدترین ها

قدیمی ترین ها

بیشتربن محبوبیت

کم ترین محبوبیت

برسی امکانات

دسته بندی ها

طبیعی

باغ

تاریخی

کاخ

<" ">

. . .
<" ">

نسخه آزمایشی